Boekhouding
Boekhouding
Belasting
Eerste aangifte Vpb: wat verwacht de Belastingdienst van u?
Doet u voor het eerst vennootschapsbelastingaangifte in Nederland? Leer hoe de Nederlandse VPB werkt, voorkom belastingrente, claim aftrekposten correct en dien met vertrouwen uw eerste aangifte in.
•
16 mins

Intro
Een BV oprichten brengt een lange lijst administratieve verplichtingen met zich mee. De meeste ondernemers raken al snel vertrouwd met btw-aangiften, loonadministratie en jaarrekeningen. Daarna volgt vaak de eerste VPB-aangifte. Voor veel ondernemers is dat het moment waarop ze ontdekken dat de winst in hun boekhoudpakket niet automatisch dezelfde winst is als de winst waarover de Belastingdienst belasting heft.
De eerste aangifte vennootschapsbelasting verschilt fundamenteel van alle aangiften die daarna volgen. Er is geen eerdere aangifte om mee te vergelijken, geen voorlopige aanslag gebaseerd op historische cijfers en vaak ook geen duidelijk beeld van wat de Belastingdienst precies verwacht. Veel oprichters gaan ervan uit dat de VPB-aangifte een formaliteit is zodra de jaarrekening klaar is. In werkelijkheid begint het werk dan pas. Begrijpen hoe commerciële winst, fiscale winst, aftrekposten en deadlines samenhangen, bepaalt uiteindelijk hoeveel belasting je betaalt en of je aangifte probleemloos wordt verwerkt.
Waarom de Eerste VPB-aangifte Anders Is Dan Alle Volgende Jaren
Voor een bestaande BV bestaat er meestal een duidelijk patroon. Er zijn eerdere aangiften, historische belastingbedragen en bekende aandachtspunten. Bij een eerste VPB-aangifte ontbreekt die referentie volledig. Iedere keuze die je maakt, vormt bovendien de basis voor toekomstige jaren.
Veel ondernemers ontdekken tijdens de voorbereiding dat de winst uit hun boekhouding niet automatisch gelijk is aan de fiscale winst. De commerciële winst uit de jaarrekening vormt slechts het uitgangspunt. Vervolgens moeten fiscale correcties worden toegepast voordat het VPB-tarief wordt berekend. Vooral het gebruikelijk loon van de DGA speelt hierbij een belangrijke rol. Dit verlaagt de fiscale winst, maar alleen wanneer het salaris correct via de loonadministratie is verwerkt.
Ook andere keuzes krijgen in het eerste jaar direct impact op toekomstige aangiften. Denk aan afschrijvingen, investeringsaftrek, gemengde kosten en fiscale reserveringen. Wanneer deze vanaf het begin correct worden verwerkt, voorkom je correcties en inconsistenties in latere jaren.
Voor de meeste kleine Nederlandse BV's met één DGA, een overzichtelijke omzetstructuur en geen internationale complexiteit is de eerste VPB-aangifte goed te overzien zodra de belangrijkste concepten duidelijk zijn. Wie het bredere fiscale plaatje beter wil begrijpen, kan eerst lezen hoeveel belasting betaal je. Veel ondernemers die net een bedrijf starten in Nederland komen pas na hun eerste boekjaar voor het eerst in aanraking met VPB.
Wat Is VPB en Wie Moet Aangifte Doen?
Vennootschapsbelasting, meestal afgekort als VPB, is de belasting die een BV betaalt over haar belastbare winst. Het is een belastingplicht van de vennootschap zelf en niet van de aandeelhouder of DGA persoonlijk.
Waar inkomstenbelasting wordt betaald over salaris en dividendinkomsten van natuurlijke personen, wordt VPB geheven over de winst van de rechtspersoon. Iedere Nederlandse BV wordt vanaf het moment van oprichting belastingplichtig voor de VPB.
Dat betekent het volgende:
Winstgevende BV's moeten VPB-aangifte doen en belasting betalen.
Verlieslatende BV's moeten ook aangifte doen.
Inactieve BV's behouden doorgaans hun aangifteplicht.
Ook NV's, coöperaties en sommige stichtingen kunnen VPB-plichtig zijn.
Voor 2026 gelden de volgende tarieven:
Belastbare winst | VPB-tarief |
Tot €200.000 | 19% |
Boven €200.000 | 25,8% |
Belangrijk is dat belastbare winst niet hetzelfde is als omzet, brutowinst of commerciële winst. Het gaat om de winst nadat alle fiscale correcties, aftrekposten en vrijstellingen zijn toegepast.
Een BV met nul euro belastbare winst betaalt geen VPB maar moet wel aangifte doen. Een BV met verlies betaalt eveneens geen VPB en kan dat verlies onder voorwaarden verrekenen met toekomstige winsten.
Het Belangrijkste Begrip: Commerciële Winst versus Fiscale Winst
Voor ondernemers die voor het eerst VPB-aangifte doen, is dit zonder twijfel het belangrijkste concept om te begrijpen.
De jaarrekening laat de commerciële winst zien. Dat is de winst zoals deze uit de administratie naar voren komt. De VPB-aangifte gebruikt echter de fiscale winst.
De fiscale winst begint bij de commerciële winst en past vervolgens fiscale correcties toe.
Wanneer je al een balans opstellen hebt gemaakt voor de jaarrekening, betekent dit dus niet automatisch dat de VPB-aangifte klaar is. Eerst moeten alle fiscale verschillen worden verwerkt.
Onderdeel | Effect op fiscale winst | Veelvoorkomende fout |
DGA-salaris (gebruikelijk loon) | Verlaagt fiscale winst | Alleen aftrekbaar indien correct verwerkt via loonadministratie |
Afschrijvingen | Fiscale regels kunnen afwijken | Verkeerde afschrijving op activa uit eerste boekjaar |
Gemengde kosten | Gedeeltelijk niet aftrekbaar | Maaltijden en representatie volledig aftrekken |
WKR-correcties | Kunnen fiscale winst verhogen | Overschrijding vrije ruimte vergeten |
Deelnemingsvrijstelling | Sluit bepaalde opbrengsten uit | Vrijstelling vergeten in holdingstructuren |
KIA | Verlaagt fiscale winst | Investeringsaftrek niet geclaimd |
Innovatiebox | Lager effectief tarief | Geen toepassing ondanks S&O-verklaring |
Juist deze fiscale vertaalslag is de reden waarom veel ondernemers werken met een accountant of boekhouder. Een foutieve correctie kan leiden tot een te hoge belastingbetaling of juist tot naheffingen en rente.
Het Eerste Boekjaar: Korte Boekjaren en Afwijkende Periodes
Veel Nederlandse BV's hebben geen eerste boekjaar van twaalf maanden.
Stel dat een BV wordt opgericht op 1 september 2025 en haar boekjaar eindigt op 31 december 2025. Het eerste boekjaar duurt dan slechts vier maanden.
Dit brengt enkele bijzondere aandachtspunten met zich mee.
Ten eerste verandert de aangiftetermijn niet. Ook een kort boekjaar kent een deadline van vijf maanden na afloop van het boekjaar.
Ten tweede worden de VPB-schijven niet naar rato aangepast. Een BV met een boekjaar van vier maanden en een winst van €80.000 betaalt gewoon 19% VPB over die winst. De grens van €200.000 geldt per boekjaar en niet per maand.
Ten derde moet zorgvuldig worden gekeken naar afschrijvingen. Een laptop die in september wordt aangeschaft, wordt in het eerste boekjaar slechts over vier maanden afgeschreven. Veel ondernemers controleren dit niet, terwijl boekhoudsoftware vaak standaard uitgaat van een volledig jaar.
Deadlines, Uitstel en Wat Er Gebeurt Als Je Te Laat Bent
De wettelijke termijnen zijn relatief eenvoudig, maar het missen ervan kan snel geld kosten.
Situatie | Standaarddeadline |
Kalenderjaar (1 januari t/m 31 december) | 31 mei |
Gebroken boekjaar | 5 maanden na einde boekjaar |
Kort eerste boekjaar | 5 maanden na einde boekjaar |
Verleend uitstel | Volgens uitstelbeschikking |
Becon-regeling via adviseur | Vaak tot 1 mei van het daaropvolgende jaar |
Een BV met een boekjaar dat eindigt op 31 december 2025 moet haar aangifte doorgaans uiterlijk 31 mei 2026 indienen.
Lukt dat niet, vraag dan tijdig uitstel aan via Mijn Belastingdienst Zakelijk. Een belastingadviseur kan daarnaast vaak gebruikmaken van de becon-regeling, waardoor aanzienlijk langer uitstel mogelijk is.
Bij te late indiening zonder uitstel kunnen de gevolgen zijn:
Een verzuimboete van ongeveer €385.
Hogere boetes bij herhaalde overtredingen.
Meer aandacht van de Belastingdienst.
Daarnaast speelt belastingrente een belangrijke rol.
De rente bedraagt momenteel 8% per jaar en begint zes maanden na afloop van het boekjaar te lopen. Voor een BV met een kalenderjaar start deze rente dus op 1 juli.
Net zoals ondernemers moeten weten wanneer zij een btw aangifte indienen, is het verstandig om ook VPB-verplichtingen ruim vooraf te plannen.
De Voorlopige Aanslag: Wat Eerstejaars BV's Moeten Weten
Bestaande BV's ontvangen vaak automatisch een voorlopige aanslag. Deze wordt gebaseerd op historische resultaten en zorgt ervoor dat de belasting gedurende het jaar in termijnen wordt betaald.
Nieuwe BV's ontvangen deze voorlopige aanslag meestal niet automatisch.
Dat heeft twee gevolgen.
Het eerste gevolg is een cashflowrisico.
Wanneer gedurende het jaar geen VPB wordt betaald, stapelt de volledige belastingverplichting zich op. Zodra de definitieve aanslag wordt opgelegd, moet het volledige bedrag ineens worden betaald.
Het tweede gevolg is belastingrente.
Wanneer er geen voorlopige betalingen plaatsvinden en de aangifte laat wordt ingediend, loopt de belastingrente verder op.
Daarom kiezen veel ondernemers ervoor om zelf een voorlopige aanslag aan te vragen zodra zij een redelijke winstinschatting kunnen maken. Hierdoor worden betalingen gespreid en worden verrassingen voorkomen.
Hoe Dien Je de VPB-aangifte In?
VPB-aangiften moeten digitaal worden ingediend.
Er zijn twee routes beschikbaar.
Route 1: Mijn Belastingdienst Zakelijk
Via het portaal van de Belastingdienst kun je zelf aangifte doen.
Hiervoor heb je nodig:
eHerkenning niveau EH3
De juiste machtigingen
Toegang tot de fiscale gegevens van de BV
Veel ondernemers denken dat DigiD voldoende is, maar dat is niet het geval. Voor zakelijke belastingzaken is eHerkenning verplicht.
De aanvraag duurt doorgaans:
5 tot 10 werkdagen
Circa €25 tot €75 per jaar
Via erkende aanbieders zoals KPN en Digidentity
Route 2: Fiscale software
De meeste accountants en belastingadviseurs gebruiken software die via SBR direct communiceert met de Belastingdienst.
Voorbeelden zijn:
Nextens
AFAS Profit
Fiscaal-online
Ongeacht de gekozen methode zijn de volgende gegevens nodig:
Een fiscale balans
Een fiscale winst-en-verliesrekening
Een sluitende kapitaalsvergelijking
Wanneer de kapitaalsvergelijking niet klopt, wordt de aangifte afgewezen.
Belangrijke Aftrekposten en Regelingen Voor Je Eerste VPB-aangifte
De VPB-aangifte is niet alleen een rapportageverplichting. Het is ook het moment waarop fiscale voordelen worden geclaimd.
Controleer vóór indiening in ieder geval de volgende punten.
1. Het DGA-salaris is correct verwerkt
Voor 2026 bedraagt het minimumgebruikelijk loon €58.000.
Controleer dat:
De salarisadministratie correct is uitgevoerd.
Loonheffingen zijn ingediend.
Het salaris als kostenpost is geboekt.
Voor veel ondernemers speelt hier ook de afweging tussen dga salaris versus dividend.
2. Alle zakelijke kosten zijn meegenomen
Controleer software-abonnementen, opleidingen, reiskosten, advieskosten en overige bedrijfskosten.
3. KIA is toegepast
De kleinschaligheidsinvesteringsaftrek kan de fiscale winst aanzienlijk verlagen.
Voor 2026 geldt onder meer:
Minimaal €450 per bedrijfsmiddel.
Investeringen tussen €2.901 en €392.230 kunnen kwalificeren.
De aftrek kan oplopen tot 28%.
4. Innovatiebox
Beschikt de BV over een geldige S&O-verklaring, dan kan mogelijk een effectief VPB-tarief van 9% worden toegepast op kwalificerende winst.
5. Verliesverrekening
Verliezen uit het eerste boekjaar gaan niet verloren.
Deze kunnen worden:
Teruggewenteld naar één jaar.
Voorwaarts verrekend tot negen jaar.
6. Deelnemingsvrijstelling
Holdingstructuren kunnen onder voorwaarden dividendinkomsten en verkoopwinsten vrijstellen van VPB.
Wat Controleert de Belastingdienst Na Indiening?
Na ontvangst van de aangifte beoordeelt de Belastingdienst de ingediende gegevens en volgt een definitieve aanslag.
Voor eenvoudige aangiften gebeurt dit vaak binnen drie tot zes maanden.
De Belastingdienst heeft in principe drie jaar de tijd om een aangifte te beoordelen en eventueel te corrigeren.
Extra aandacht ontstaat bijvoorbeeld wanneer:
Het DGA-salaris opvallend laag is.
Aftrekposten niet aansluiten bij de omzet.
Loonheffingen niet overeenkomen met de VPB-aangifte.
Grote verschillen bestaan tussen voorlopige en definitieve cijfers.
Daarnaast kan een boekenonderzoek plaatsvinden.
Hoewel eerstejaars BV's niet de hoogste prioriteit hebben, moeten alle administratieve stukken minimaal zeven jaar worden bewaard. Voor vastgoedgerelateerde administratie geldt zelfs tien jaar.
Een aangifte die aansluit op de jaarrekening, fiscaal correct is verwerkt en tijdig wordt ingediend, trekt doorgaans weinig aandacht.
Je Eerste VPB-aangifte. En Alle Aangiften Daarna.
De eerste VPB-aangifte is zelden ingewikkeld vanwege de omvang van de onderneming. De uitdaging zit vooral in het begrijpen van de fiscale regels. Commerciële winst, fiscale winst, belastingrente, voorlopige aanslagen, eHerkenning en investeringsaftrek komen allemaal samen in één proces. Ondernemers die deze onderdelen verkeerd toepassen, betalen vaak te veel belasting of krijgen later te maken met correcties en rente.
Bij Neno helpen we Nederlandse BV-oprichters om dit vanaf dag één goed in te richten. Of je nu een bv oprichten wilt of op zoek bent naar ondersteuning voor je boekhouding en salarisadministratie, onze gecertificeerde accountants zorgen ervoor dat je administratie het hele jaar door up-to-date blijft. Tegen de tijd dat de VPB-aangifte moet worden ingediend, staan de cijfers al klaar. Geen last-minute stress, geen gemiste aftrekposten en geen onverwachte belastingrente.
Veelgestelde vragen: Eerste VPB-aangifte in Nederland
Wanneer moet ik mijn eerste VPB-aangifte indienen?
De aangifte moet doorgaans worden ingediend binnen vijf maanden na afloop van je boekjaar. Een bv met een boekjaar dat eindigt op 31 december doet aangifte vóór 31 mei.
Wat is het verschil tussen commerciële winst en belastbare winst?
Commerciële winst is de boekhoudkundige winst zoals vermeld in de jaarrekening. Belastbare winst is het gecorrigeerde bedrag dat wordt gebruikt voor de vpb, na toepassing van fiscale correcties en aftrekposten.
Heb ik eHerkenning nodig om de VPB-aangifte in te dienen?
Ja. Indienen via Mijn Belastingdienst Zakelijk vereist eHerkenning niveau EH3.
Wat gebeurt er als ik de VPB-deadline mis?
Je kunt een verzuimboete ontvangen en belastingrente verschuldigd worden over openstaande belastingbedragen.
Kan ik uitstel aanvragen voor mijn VPB-aangifte?
Ja. Uitstel kan worden aangevraagd vóór de oorspronkelijke deadline via Mijn Belastingdienst Zakelijk of via een belastingadviseur.
Wat is belastingrente en wanneer is die van toepassing?
Belastingrente is rente die wordt berekend over te weinig betaalde vennootschapsbelasting. Voor bv's met een kalenderjaar begint de rente doorgaans te lopen vanaf 1 juli na afloop van het boekjaar.
Wat is een voorlopige aanslag en krijg ik die als eerste-jaar bv?
Een voorlopige aanslag is een voorlopige belastingaanslag. Nieuwe bv's ontvangen deze doorgaans niet automatisch en moeten hem zelf aanvragen.
Wat is de KIA en kan ik die claimen in mijn eerste aangifte?
Ja. De Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek is beschikbaar voor kwalificerende investeringen en kan de belastbare winst aanzienlijk verlagen.
Wat doet de Belastingdienst nadat ik aangifte heb gedaan?
De Belastingdienst beoordeelt de aangifte en legt een definitieve aanslag op. Eenvoudige aangiften worden vaak binnen drie tot zes maanden verwerkt.
Kan ik de VPB-aangifte zelf doen zonder accountant?
Ja. Veel ondernemers doen aangifte zonder hulp. Omdat fiscale correcties in de praktijk complexer zijn dan verwacht, kiezen veel bv's toch voor professionele ondersteuning om kostbare fouten te voorkomen.

Written by
Nick Knuppe
CEO en oprichter
